TWI to zestaw krótkich, ściśle ustrukturyzowanych programów, które uczą bezpośrednich przełożonych, jak szkolić ludzi na stanowisku, jak usprawniać metody pracy i jak rozwiązywać problemy w relacjach z pracownikami. Program powstał w USA w latach 40. XX wieku, aby szybko przygotować do pracy w przemyśle wojennym dużą liczbę nowych, niedoświadczonych pracowników. Po wojnie trafił do Japonii, gdzie Toyota włączyła go do swojego systemu szkolenia.
Z czego się składa
Instruowanie pracy (Job Instruction, JI) – czterostopniowa metoda nauczania nowego zadania:
- Przygotowanie pracownika – wyjaśnienie, czego się nauczy i dlaczego to ważne.
- Pokazanie pracy – krok po kroku, z kluczowymi punktami i ich uzasadnieniem.
- Próba – pracownik wykonuje zadanie i objaśnia kluczowe punkty, a instruktor koryguje błędy.
- Sprawdzanie – stopniowe zmniejszanie nadzoru, z jasno wskazaną osobą do pomocy.
Podstawą jest rozbicie pracy na ważne kroki, kluczowe punkty i powody. Zasada programu głosi, że jeśli pracownik się nie nauczył, to instruktor go nie nauczył.
Doskonalenie metod (Job Methods, JM) – rozkład zadania na elementy, zadawanie pytań: dlaczego, co, gdzie, kiedy, kto i jak, a następnie eliminowanie, łączenie, zmiana kolejności i upraszczanie czynności.
Relacje w pracy (Job Relations, JR) – metoda rozwiązywania problemów z ludźmi: zebrać fakty, rozważyć je i zdecydować, podjąć działanie, sprawdzić wynik.
Instrukcje JI są naturalnym uzupełnieniem pracy standaryzowanej: standard opisuje najlepszą metodę, a JI pozwala przekazać ją każdemu w ten sam sposób.
Przykład
Magazyn e-commerce zatrudniał przed szczytem sezonowym 60 pracowników tymczasowych. Szkolenie polegało na obserwowaniu doświadczonego kolegi przez trzy dni, a nowi pracownicy popełniali błędy w 1,2% kompletowanych linii wobec 0,3% u doświadczonych. Dla procesu kompletacji przygotowano rozbicie pracy na osiem ważnych kroków z kluczowymi punktami, m.in. skan lokalizacji przed pobraniem. Sześciu liderów przeszło szkolenie instruktorów JI. Czas do samodzielnej pracy skrócił się do półtora dnia, a odsetek błędów nowych osób w pierwszym tygodniu spadł do 0,5%. Postępy zapisywano w matrycy kompetencji.
Najczęstsze błędy
- Pomijanie kroków 3 i 4. Instruktaż kończy się na pokazie, bez próby pod nadzorem i bez późniejszego sprawdzenia.
- Rozbicie pracy bez kluczowych punktów i powodów. Powstaje lista czynności, która nie przekazuje tego, co decyduje o jakości i bezpieczeństwie.
- Wdrożenie wyłącznie JI. Bez JM standardy nie są doskonalone, a bez JR przełożeni nie radzą sobie z problemami w zespole.